Εισαγωγή

Φούσκωμα, αέρια, πόνος στην κοιλιά ή διάρροια λίγο μετά την κατανάλωση γάλακτος. Συμπτώματα που συχνά οδηγούν στο συμπέρασμα ότι υπάρχει «αλλεργία στα γαλακτοκομικά».

Στις περισσότερες περιπτώσεις, όμως, η δυσανεξία στη λακτόζη δεν είναι αλλεργία. Είναι μια πεπτική διαταραχή κατά την οποία το λεπτό έντερο δεν παράγει αρκετή λακτάση, το ένζυμο που χρειάζεται για να διασπάσει τη λακτόζη.

Η κατάσταση είναι συχνή και συνήθως δεν είναι επικίνδυνη, μπορεί όμως να προκαλέσει σημαντική δυσφορία. Επίσης, δεν σημαίνει υποχρεωτικά ότι πρέπει να αποκλειστούν όλα τα γαλακτοκομικά για πάντα.

Οι περισσότεροι άνθρωποι μπορούν να ανεχθούν κάποια ποσότητα λακτόζης, ιδιαίτερα όταν καταναλώνεται μαζί με άλλο φαγητό ή επιλέγονται προϊόντα με χαμηλότερη περιεκτικότητα.

🧬 Τι είναι η λακτόζη;

Η λακτόζη είναι το φυσικό σάκχαρο που βρίσκεται στο γάλα των θηλαστικών.

Υπάρχει:

• στο αγελαδινό γάλα,
• στο κατσικίσιο γάλα,
• στο πρόβειο γάλα,
• στο ανθρώπινο μητρικό γάλα,
• σε προϊόντα που παρασκευάζονται από αυτά.

Η λακτόζη είναι ένας δισακχαρίτης, δηλαδή αποτελείται από δύο μικρότερα σάκχαρα:

• τη γλυκόζη,
• τη γαλακτόζη.

Για να απορροφηθεί από το έντερο, πρέπει πρώτα να διασπαστεί στα δύο συστατικά της.

Τη διαδικασία αυτή πραγματοποιεί ένα ένζυμο που ονομάζεται λακτάση.

🔬 Τι είναι η λακτάση;

Η λακτάση παράγεται στην επιφάνεια του λεπτού εντέρου.

Όταν καταναλώνουμε ένα τρόφιμο με λακτόζη, η λακτάση διασπά το σάκχαρο σε γλυκόζη και γαλακτόζη. Τα δύο μικρότερα μόρια μπορούν στη συνέχεια να απορροφηθούν και να χρησιμοποιηθούν από τον οργανισμό.

Όταν η ποσότητα της λακτάσης είναι χαμηλή, μέρος της λακτόζης δεν διασπάται και συνεχίζει προς το παχύ έντερο.

Εκεί:

• έλκει νερό μέσα στο έντερο,
• ζυμώνεται από τα εντερικά βακτήρια,
• παράγει αέρια και άλλα προϊόντα ζύμωσης.

Σε ορισμένους ανθρώπους οι διαδικασίες αυτές προκαλούν τα χαρακτηριστικά συμπτώματα της δυσανεξίας.

🆚 Δυσαπορρόφηση και δυσανεξία είναι το ίδιο;

Όχι ακριβώς.

Δυσαπορρόφηση λακτόζης

Σημαίνει ότι το λεπτό έντερο δεν μπορεί να πέψει και να απορροφήσει ολόκληρη την ποσότητα λακτόζης που καταναλώθηκε.

Δυσανεξία στη λακτόζη

Σημαίνει ότι η δυσαπορρόφηση συνοδεύεται από ενοχλητικά συμπτώματα, όπως πόνο, φούσκωμα, αέρια ή διάρροια.

Ένας άνθρωπος μπορεί να έχει μειωμένη απορρόφηση χωρίς να εμφανίζει σημαντικά συμπτώματα. Επομένως, ένα εργαστηριακό εύρημα δυσαπορρόφησης δεν σημαίνει πάντοτε ότι χρειάζεται αυστηρός διατροφικός αποκλεισμός.

🔍 Ποια είναι τα συχνότερα συμπτώματα;

Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως από λίγα λεπτά έως μερικές ώρες μετά την κατανάλωση λακτόζης.

Μπορεί να περιλαμβάνουν:

• φούσκωμα,
• κοιλιακό πόνο,
• κράμπες,
• αυξημένα αέρια,
• γουργουρητά στην κοιλιά,
• διάρροια,
• ναυτία,
• επείγουσα ανάγκη για τουαλέτα,
• περιστασιακά εμετό.

Η ένταση εξαρτάται από:

• την ποσότητα της λακτόζης,
• την ποσότητα λακτάσης που παράγει το έντερο,
• το αν η λακτόζη καταναλώθηκε μόνη ή μαζί με γεύμα,
• την ταχύτητα με την οποία περνά η τροφή από το έντερο,
• τη σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος,
• την ευαισθησία του πεπτικού συστήματος.

Δύο άνθρωποι με παρόμοια παραγωγή λακτάσης μπορεί να εμφανίζουν εντελώς διαφορετική ένταση συμπτωμάτων.

❓ Ποια είναι τα είδη της δυσανεξίας;

Η μειωμένη δραστηριότητα της λακτάσης μπορεί να έχει διαφορετικές αιτίες.

1. Πρωτοπαθής δυσανεξία

Είναι η συχνότερη μορφή.

Τα βρέφη παράγουν συνήθως αρκετή λακτάση επειδή το γάλα αποτελεί τη βασική τους τροφή. Σε πολλούς ανθρώπους, όμως, η παραγωγή του ενζύμου μειώνεται φυσιολογικά μετά την παιδική ηλικία.

Η μείωση αυτή ονομάζεται μη επιμονή της λακτάσης.

Τα συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν:

• αργότερα στην παιδική ηλικία,
• στην εφηβεία,
• στην ενήλικη ζωή.

Η συχνότητα διαφέρει σημαντικά μεταξύ πληθυσμών και σχετίζεται με τη γενετική και την καταγωγή.

2. Δευτεροπαθής δυσανεξία

Η λακτάση βρίσκεται στην επιφάνεια των εντερικών λαχνών και μπορεί να μειωθεί όταν το λεπτό έντερο τραυματιστεί.

Πιθανές αιτίες είναι:

• γαστρεντερίτιδα,
• κοιλιοκάκη,
• νόσος Crohn που προσβάλλει το λεπτό έντερο,
• ορισμένες λοιμώξεις,
• χειρουργική επέμβαση,
• ακτινοθεραπεία ή άλλες θεραπείες που επηρεάζουν το έντερο.

Η μορφή αυτή μπορεί να είναι προσωρινή. Όταν αντιμετωπιστεί η αρχική αιτία και επουλωθεί το έντερο, η παραγωγή λακτάσης μπορεί να βελτιωθεί.

3. Συγγενής ανεπάρκεια λακτάσης

Πρόκειται για εξαιρετικά σπάνια κληρονομική κατάσταση, κατά την οποία το βρέφος γεννιέται με ελάχιστη ή καθόλου λακτάση.

Τα συμπτώματα εμφανίζονται από τις πρώτες ημέρες ζωής, ακόμη και με το μητρικό γάλα, επειδή και αυτό περιέχει λακτόζη.

Η κατάσταση απαιτεί άμεση παιδιατρική αξιολόγηση και ειδική διατροφική αντιμετώπιση.

4. Αναπτυξιακή ανεπάρκεια

Μπορεί να εμφανιστεί προσωρινά σε πρόωρα βρέφη, επειδή το λεπτό έντερο δεν έχει ωριμάσει πλήρως.

Η παραγωγή λακτάσης συνήθως αυξάνεται όσο αναπτύσσεται το βρέφος.

👶 Είναι συχνή στα βρέφη;

Η πραγματική πρωτοπαθής δυσανεξία στη λακτόζη είναι ασυνήθιστη στα βρέφη, επειδή η λακτόζη αποτελεί βασικό συστατικό του μητρικού γάλακτος και ο οργανισμός τους είναι συνήθως προσαρμοσμένος στην πέψη της.

Κλάμα, κολικοί, αναγωγές ή χαλαρές κενώσεις δεν αποδεικνύουν από μόνα τους δυσανεξία.

Πιθανές άλλες αιτίες πρέπει να αξιολογούνται από παιδίατρο, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν:

• αίμα στα κόπρανα,
• δερματικά συμπτώματα,
• αναπνευστικά προβλήματα,
• κακή πρόσληψη βάρους,
• συχνοί έμετοι,
• έντονη υπνηλία ή αφυδάτωση.

Δεν πρέπει να αλλάζει αυθαίρετα η βρεφική φόρμουλα ούτε να διακόπτεται ο θηλασμός χωρίς παιδιατρική καθοδήγηση.

🆚 Ποια είναι η διαφορά από την αλλεργία στο γάλα;

Η δυσανεξία στη λακτόζη και η αλλεργία στις πρωτεΐνες του γάλακτος είναι διαφορετικές καταστάσεις.

Δυσανεξία στη λακτόζη

• αφορά το σάκχαρο του γάλακτος,
• προκαλείται από ανεπαρκή πέψη,
• επηρεάζει κυρίως το πεπτικό,
• εξαρτάται συνήθως από την ποσότητα,
• δεν προκαλεί αναφυλαξία.

Αλλεργία στο γάλα

• αφορά μία ή περισσότερες πρωτεΐνες του γάλακτος,
• προκαλείται από το ανοσοποιητικό σύστημα,
• μπορεί να επηρεάσει το δέρμα, το πεπτικό, το αναπνευστικό και την κυκλοφορία,
• μπορεί να προκαλέσει κνίδωση, πρήξιμο ή δύσπνοια,
• σε σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να προκαλέσει αναφυλαξία.

Ένα προϊόν χωρίς λακτόζη εξακολουθεί να περιέχει συνήθως τις πρωτεΐνες του γάλακτος και δεν είναι ασφαλές για κάποιον με αλλεργία.

Αν εμφανιστούν δυσκολία στην αναπνοή, πρήξιμο στα χείλη ή στη γλώσσα, γενικευμένη κνίδωση ή λιποθυμική τάση, χρειάζεται επείγουσα ιατρική βοήθεια.

🆚 Είναι το ίδιο με την κοιλιοκάκη;

Όχι. Η κοιλιοκάκη είναι αυτοάνοση νόσος που ενεργοποιείται από τη γλουτένη και προκαλεί βλάβη στο λεπτό έντερο.

Η δυσανεξία στη λακτόζη είναι πρόβλημα πέψης ενός σακχάρου.

Ωστόσο, η κοιλιοκάκη μπορεί να προκαλέσει δευτεροπαθή δυσανεξία στη λακτόζη, επειδή η βλάβη στις εντερικές λάχνες μειώνει προσωρινά την παραγωγή λακτάσης.

Όταν η κοιλιοκάκη διαγνωστεί και αντιμετωπιστεί με δίαιτα χωρίς γλουτένη, το έντερο μπορεί να επουλωθεί και η ανοχή στη λακτόζη να βελτιωθεί.

Γι’ αυτό η εμφάνιση δυσανεξίας δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται πάντοτε ως μεμονωμένο πρόβλημα, ιδιαίτερα όταν συνυπάρχουν:

• αναιμία,
• απώλεια βάρους,
• χρόνια διάρροια,
• διατροφικές ανεπάρκειες,
• οικογενειακό ιστορικό κοιλιοκάκης.

🆚 Πώς σχετίζεται με το ευερέθιστο έντερο;

Η δυσανεξία στη λακτόζη και το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου μπορούν να προκαλούν παρόμοια συμπτώματα:

• πόνο,
• φούσκωμα,
• αέρια,
• διάρροια.

Η λακτόζη ανήκει στα FODMAP και μπορεί να αποτελεί εκλυτικό παράγοντα σε ορισμένους ανθρώπους με ΣΕΕ.

Αυτό δεν σημαίνει ότι όλοι οι άνθρωποι με ευερέθιστο έντερο έχουν δυσανεξία στη λακτόζη ούτε ότι χρειάζεται να αποκλείσουν όλα τα γαλακτοκομικά.

Η σωστή αξιολόγηση βοηθά να αποφεύγονται περιττοί περιορισμοί.

🩺 Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση βασίζεται:

• στο ιστορικό των συμπτωμάτων,
• στη σχέση τους με την κατανάλωση λακτόζης,
• στις διατροφικές συνήθειες,
• στην πιθανότητα άλλων παθήσεων.

Τα ίδια συμπτώματα μπορεί να οφείλονται σε:

• Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου,
• κοιλιοκάκη,
• φλεγμονώδη νόσο του εντέρου,
• βακτηριακή υπερανάπτυξη του λεπτού εντέρου,
• άλλες δυσανεξίες,
• γαστρεντερικές λοιμώξεις.

Γι’ αυτό η αυτοδιάγνωση μόνο από την παρατήρηση ενός επεισοδίου δεν είναι πάντα αξιόπιστη.

💨 Τι είναι η δοκιμασία αναπνοής υδρογόνου;

Η δοκιμασία αναπνοής υδρογόνου είναι μία από τις συχνότερες εξετάσεις για τη δυσαπορρόφηση λακτόζης.

Κατά την εξέταση:

1. ο εξεταζόμενος καταναλώνει συγκεκριμένη ποσότητα λακτόζης,
2. δίνει δείγματα αναπνοής σε τακτά διαστήματα,
3. μετριέται η ποσότητα υδρογόνου ή και μεθανίου στην εκπνοή.

Όταν η λακτόζη δεν απορροφάται και ζυμώνεται από τα βακτήρια, παράγονται αέρια που περνούν στο αίμα και αποβάλλονται με την αναπνοή.

Η αύξησή τους μπορεί να δείξει δυσαπορρόφηση.

Η εξέταση πρέπει να ερμηνεύεται μαζί με τα συμπτώματα. Ένα θετικό αποτέλεσμα χωρίς ενοχλήσεις δεν σημαίνει απαραίτητα ότι χρειάζεται αυστηρή δίαιτα.

🥛 Δοκιμή περιορισμού και επανεισαγωγής

Σε ορισμένες περιπτώσεις ο γιατρός ή ο διαιτολόγος μπορεί να προτείνει:

1. προσωρινό περιορισμό της λακτόζης,
2. παρακολούθηση των συμπτωμάτων,
3. ελεγχόμενη επανεισαγωγή.

Αν τα συμπτώματα βελτιωθούν κατά τον περιορισμό και επιστρέψουν με την επανεισαγωγή, η λακτόζη είναι πιθανότερο να αποτελεί εκλυτικό παράγοντα.

Η διαδικασία δεν πρέπει να οδηγεί σε μόνιμο αποκλεισμό όλων των γαλακτοκομικών χωρίς να ελεγχθεί η πραγματική ανοχή.

🥄 Πόση λακτόζη μπορεί να ανεχθεί κάποιος;

Δεν υπάρχει ένα ενιαίο όριο για όλους.

Η ανοχή εξαρτάται από:

• την υπολειπόμενη παραγωγή λακτάσης,
• την ποσότητα της λακτόζης,
• το είδος του τροφίμου,
• το αν καταναλώνεται μαζί με άλλο φαγητό,
• την προσωπική ευαισθησία.

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων, η πλειονότητα των ανθρώπων με δυσαπορρόφηση μπορεί να ανεχθεί έως περίπου 12 γραμμάρια λακτόζης σε μία δόση με καθόλου ή ήπια συμπτώματα.

Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί περίπου σε ένα ποτήρι γάλα, αλλά δεν αποτελεί εγγύηση. Ορισμένοι άνθρωποι εμφανίζουν συμπτώματα με μικρότερες ποσότητες, ενώ άλλοι ανέχονται περισσότερη.

Το προσωπικό όριο χρειάζεται να ανακαλυφθεί σταδιακά.

🧀 Ποια γαλακτοκομικά περιέχουν λιγότερη λακτόζη;

Δεν έχουν όλα τα γαλακτοκομικά την ίδια περιεκτικότητα.

Σκληρά και ώριμα τυριά

Τυριά όπως η παρμεζάνα και άλλα ώριμα σκληρά τυριά περιέχουν συνήθως πολύ μικρές ποσότητες λακτόζης, επειδή μεγάλο μέρος απομακρύνεται με τον ορό γάλακτος και το υπόλοιπο διασπάται κατά την ωρίμανση.

Η ακριβής ποσότητα εξαρτάται από το προϊόν και τη διαδικασία παρασκευής.

Γιαούρτι

Το γιαούρτι μπορεί να είναι καλύτερα ανεκτό από το γάλα, επειδή τα βακτήρια της καλλιέργειας βοηθούν στη διάσπαση μέρους της λακτόζης.

Η ανοχή διαφέρει και δεν είναι όλα τα γιαούρτια ίδια. Υπάρχουν επίσης προϊόντα χωρίς λακτόζη.

Βούτυρο

Το βούτυρο περιέχει συνήθως πολύ μικρή ποσότητα λακτόζης, επειδή αποτελείται κυρίως από λίπος.

Προϊόντα χωρίς λακτόζη

Στα προϊόντα αυτά έχει προστεθεί λακτάση, η οποία έχει ήδη διασπάσει τη λακτόζη.

Το γάλα χωρίς λακτόζη:

• παραμένει γάλα,
• περιέχει τις πρωτεΐνες του γάλακτος,
• παρέχει παρόμοια ποσότητα ασβεστίου και πρωτεΐνης,
• μπορεί να έχει πιο γλυκιά γεύση επειδή η λακτόζη έχει χωριστεί σε γλυκόζη και γαλακτόζη.

Δεν είναι κατάλληλο για αλλεργία στις πρωτεΐνες του γάλακτος.

💊 Βοηθά το ένζυμο λακτάσης;

Τα συμπληρώματα λακτάσης μπορούν να βοηθήσουν στη διάσπαση της λακτόζης.

Διατίθενται συνήθως:

• σε δισκία ή κάψουλες,
• σε σταγόνες που προστίθενται στο γάλα.

Λαμβάνονται κοντά στην κατανάλωση τροφίμων με λακτόζη, σύμφωνα με τις οδηγίες του προϊόντος.

Η αποτελεσματικότητα διαφέρει μεταξύ ανθρώπων και εξαρτάται από:

• τη δόση του ενζύμου,
• την ποσότητα λακτόζης,
• τον χρόνο λήψης.

Δεν θεραπεύουν τη βασική αιτία, αλλά μπορούν να προσφέρουν μεγαλύτερη ευελιξία στη διατροφή.

🏷️ Πού μπορεί να κρύβεται η λακτόζη;

Η λακτόζη μπορεί να υπάρχει σε προϊόντα όπως:

• γάλα σε σκόνη,
• ορός γάλακτος,
• κρέμες,
• παγωτά,
• σοκολάτα γάλακτος,
• σάλτσες,
• σούπες,
• έτοιμος πουρές,
• αρτοσκευάσματα,
• ορισμένα επεξεργασμένα κρέατα,
• πρωτεϊνικά ροφήματα.

Η ένδειξη «μπορεί να περιέχει γάλα» αφορά κυρίως την ενημέρωση για αλλεργία και δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το προϊόν περιέχει σημαντική ποσότητα λακτόζης.

Παράλληλα, ένα προϊόν που αναγράφει «χωρίς γαλακτοκομικά» δεν πρέπει να θεωρείται αυτομάτως διατροφικά ισοδύναμο με το γάλα.

Οι ετικέτες χρειάζονται προσεκτική ανάγνωση, αλλά δεν χρειάζεται να προκαλούν φόβο για ίχνη που συνήθως δεν έχουν κλινική σημασία στη δυσανεξία.

💊 Τι ισχύει για τη λακτόζη στα φάρμακα;

Η λακτόζη χρησιμοποιείται ως βοηθητική ουσία σε ορισμένα δισκία και κάψουλες.

Η ποσότητα είναι συνήθως πολύ μικρότερη από εκείνη που υπάρχει σε ένα γαλακτοκομικό προϊόν και οι περισσότεροι άνθρωποι με δυσανεξία δεν εμφανίζουν συμπτώματα.

Άτομα με εξαιρετικά μεγάλη ευαισθησία ή πολλά φάρμακα μπορούν να συμβουλευτούν:

• τον γιατρό,
• τον φαρμακοποιό,
• το φύλλο οδηγιών του φαρμάκου.

Δεν πρέπει να διακόπτεται απαραίτητη φαρμακευτική αγωγή χωρίς συνεννόηση.

🦴 Πώς εξασφαλίζουμε αρκετό ασβέστιο;

Ο πλήρης αποκλεισμός γαλακτοκομικών χωρίς σωστή αντικατάσταση μπορεί να μειώσει την πρόσληψη:

• ασβεστίου,
• πρωτεΐνης,
• βιταμίνης Β12,
• ιωδίου,
• βιταμίνης D, όταν το προϊόν είναι εμπλουτισμένο.

Πηγές ασβεστίου μπορούν να είναι:

• γάλα και γιαούρτι χωρίς λακτόζη,
• ώριμα τυριά,
• εμπλουτισμένα φυτικά ροφήματα,
• σαρδέλες που τρώγονται με το κόκαλο,
• ορισμένα πράσινα λαχανικά,
• ταχίνι και σουσάμι,
• αμύγδαλα,
• προϊόντα σόγιας με ασβέστιο.

Τα φυτικά ροφήματα δεν είναι όλα ισοδύναμα.

Κατά την επιλογή τους είναι χρήσιμο να εξετάζονται:

• η περιεκτικότητα σε ασβέστιο,
• η βιταμίνη D,
• το ιώδιο,
• η ποσότητα πρωτεΐνης,
• τα πρόσθετα σάκχαρα.

Το ρόφημα σόγιας έχει συνήθως περισσότερη πρωτεΐνη από ροφήματα ρυζιού ή αμυγδάλου, αλλά η σύνθεση διαφέρει ανά προϊόν.

Τα φυτικά ροφήματα δεν πρέπει να αντικαθιστούν αυθαίρετα το μητρικό γάλα ή τη βρεφική φόρμουλα.

🍽️ Πρακτικοί τρόποι καλύτερης ανοχής

Ανάλογα με την προσωπική ανοχή, μπορεί να βοηθήσουν:

1. Μικρότερες ποσότητες λακτόζης κάθε φορά.
2. Κατανάλωση γαλακτοκομικών μαζί με πλήρες γεύμα.
3. Κατανομή της ποσότητας μέσα στην ημέρα.
4. Επιλογή προϊόντων χωρίς λακτόζη.
5. Δοκιμή γιαουρτιού ή ώριμων τυριών.
6. Χρήση λακτάσης όταν χρειάζεται.
7. Σταδιακή επανεισαγωγή μετά από προσωρινό περιορισμό.
8. Καταγραφή της ποσότητας και των συμπτωμάτων για μικρό χρονικό διάστημα.

Ο στόχος δεν είναι να καταναλώσει κάποιος όσο περισσότερη λακτόζη γίνεται ούτε να την αποκλείσει εντελώς. Είναι να βρεθεί η μεγαλύτερη ποσότητα που μπορεί να απολαμβάνει χωρίς σημαντική ενόχληση.

⚠️ Πότε χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση;

Η δυσανεξία στη λακτόζη προκαλεί δυσάρεστα, αλλά συνήθως όχι επικίνδυνα συμπτώματα.

Χρειάζεται, όμως, ιατρική αξιολόγηση όταν υπάρχει:

• αίμα στα κόπρανα,
• ανεξήγητη απώλεια βάρους,
• επίμονος πυρετός,
• νυχτερινή διάρροια,
• αναιμία,
• συνεχής έμετος,
• έντονος ή επιδεινούμενος πόνος,
• συμπτώματα που ξεκίνησαν ξαφνικά και επιμένουν,
• καθυστέρηση ανάπτυξης σε παιδί,
• οικογενειακό ιστορικό κοιλιοκάκης ή φλεγμονώδους νόσου του εντέρου.

Τα σημεία αυτά δεν είναι χαρακτηριστικά μιας απλής δυσανεξίας και μπορεί να χρειάζονται διαφορετική διερεύνηση.

✅ Συμπέρασμα

Η δυσανεξία στη λακτόζη είναι μια πεπτική διαταραχή κατά την οποία η μειωμένη παραγωγή λακτάσης δυσκολεύει την πέψη του φυσικού σακχάρου του γάλακτος.

Δεν είναι αλλεργία, δεν προκαλεί αναφυλαξία και δεν σημαίνει υποχρεωτικά ότι πρέπει να αποκλειστούν όλα τα γαλακτοκομικά.

Η ανοχή είναι διαφορετική για κάθε άνθρωπο. Πολλοί μπορούν να καταναλώνουν:

• μικρές ποσότητες,
• γαλακτοκομικά μαζί με γεύμα,
• γιαούρτι,
• ώριμα τυριά,
• προϊόντα χωρίς λακτόζη.

Η σωστή αντιμετώπιση δεν έχει ως στόχο τη μεγαλύτερη δυνατή απαγόρευση, αλλά τον έλεγχο των συμπτωμάτων με τη μικρότερη απαραίτητη στέρηση και με επαρκή πρόσληψη ασβεστίου και άλλων θρεπτικών συστατικών.

Και πάνω απ’ όλα: όταν τα συμπτώματα είναι επίμονα ή συνοδεύονται από προειδοποιητικά σημεία, χρειάζεται να αναζητηθεί η πραγματική αιτία και όχι να αποδοθούν αυτόματα στο γάλα.

Πηγές

• NIDDK – Lactose Intolerance
• NIDDK – Συμπτώματα και αιτίες της δυσανεξίας στη λακτόζη
• NIDDK – Διάγνωση της δυσανεξίας στη λακτόζη
• NIDDK – Διατροφή και δυσανεξία στη λακτόζη
• American College of Gastroenterology – Lactose Intolerance
• EFSA – Επιστημονική γνωμοδότηση για τα όρια ανοχής στη λακτόζη
• NHS – Lactose intolerance

‼️ Το Listarxos είναι ένα προσωπικό σημειωματάριο γνώσεων, εμπειριών και σκέψεων ✍️
Τα κείμενα εκφράζουν αποκλειστικά προσωπικές απόψεις και δεν αποτελούν επαγγελματικές ή επιστημονικές συμβουλές.